سه شنبه ، 30 آبان ، 1396
جستجو
آرشیو موضوعی
RSS

مصاحبه و سخنرانی ها
کد خبر: 44   |  دفعات بازدید : 3933   |  نظرات : 0 RSS comment feed   |   نسخه چاپی   |   ارسال به دوستان  

سخنرانی در جلسه تودیع و معارفه ی ریاست سازمان اسناد و کتابخانه ملی

05 اسفند, 1392 12:15
سیاست آزادسازی اسناد در کشور ما باید به‌طور روشن و گسترده مورد توجه و احترام قرار گیرد. اسناد ملی بعد از فاصله زمانی مقرر باید از حالت انحصاری خارج شده و در دسترس همگان قرار گیرد.
نیروهای فرهنگی، باید از این فضای باز شده استفاده کنند. دیپلماسی فرهنگی می‌تواند با معرفی چهرة واقعی ایران، ملت و انقلاب اسلامی ایران معجزه بیافریند.
من لازم می دانم در این فرصت که فرصتی است که این امانت بزرگ از دست سوار و سرداری به دست سوار و سردار دیگری سپرده شود و این کاروان با سرعتی بیشتر از گذشته به پیش بتازد، از همه کسانی که برای استقرار واستمرار این حرکت بزرگ تلاش کردند تقدیر کنم، از اولین رئیس کتابخانة ملی از بدو تأسیس در سال 1316 تاکنون. مسئولان کتابخانة ملی بعد از انقلاب؛ جناب آقای دکتر رجبی....

بسم الله الرحمن الرحیم

من وارد این جلسه که شدم چهره‌های شخصیت‌های علمی و سرمایه‌های فرهنگی کشور را که دیدم یاد این سخن زیبای امیرالمؤمنین (ع) افتادم که «الکتب بساتین العلماء». اینجا بوستان مرکزی جمهوری اسلامی است، نه به خاطر این گل‌هایی که چیده شده بلکه به خاطر گل‌هایی که اینجا حضور دارند و زینت‌افزای این مجلس ارجمند هستند. من از یکایک سروران، اساتید، فضلا، اهل فرهنگ و اهل کتاب تشکر می‌کنم بابت این حضور که هم پیام تقدیر از تلاش صورت گرفته دارند و هم پیام استقبال از این عزم، امید وتلاش نو با این اراده که ان‌شاءالله در این کانون فرهنگ و کتاب بتوانیم دینمان را به میراث فرهنگی و عزت‌بخشی به هویت فرهنگی این ملت بزرگ ادا کنیم.
اگر بخواهم چند کلمه‌ای در مأموریت این نهاد مهم و برنامة دولت تدبیر و امید دراین راستا عرض کنم، به جایگاه زمانی که در آن هستیم باید نگاه کنم. در عصر ارتباطات واطلاع‌رسانی هستیم، همه در این مورد سخن گفته‌ایم و تحولات شگرف را می‌بینیم. برخی از صاحب‌نظران دلسوز، در عین حالی که به استقبال توانمندی‌های اطلاع‌رسانی رفته‌اند، نگرانی خود را نسبت به سطحی شدن اطلاعات پنهان نمی‌کنند. اطلاعات گسترش پیدا کرده اما در بعضی موارد عمق آن کم شده است.
در جهانی شدن، ما پهن شدن ارتباطات را داریم اما درعمق، ارتباطات گاهی آسیب دیده است. ما پدیدة «توئیت» و «تد» را به عنوان نمایه‌های اطلاع‌رسانی سریع داریم که گاهی بر روی سلیقه‌ها و ذائقه‌های اطلاع‌یابی اثر گذاشته است. باید در عین استقبال هوشمندانه از دستاوردهای جدید، مراقب این باشیم که عمق‌جویی فراموش نشود، داده‌های اطلاعاتی جانشین دانایی نشود و اطلاع جای علم و حکمت را نگیرد. در این رابطه، مجموعة سیاست فرهنگ ما و به‌طور خاص، سیاست کتاب در ایران، می‌باید داهیانه و با هماهنگی بین دستگاه‌های مختلف به طور روشن مورد تصمیم‌گیری قرار بگیرد. در این راستا، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سازمان اسناد و کتابخانه ملی کشور، کتابخانه‌های عمومی و رسانة ملی مسئولیت دارند.
در رابطه با کتاب، ما باید شاهد نهضتی وسیع و عمیق باشیم. در این رابطه، این مرکز مسئولیت اساسسی در گسترش دسترسی به کتاب و اسناد دارد و باید یک سیاست روشن و مورد حمایت را دنبال کند. ما قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات را در سال 1388 در مجلس به تصویب رسانده‌ایم اما در طول چهار سال گذشته، آیین‌نامة مربوطه تهیه نشده بود که در همین فاصله چند ماهه، عزیزان ما در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی آن را تهیه کردند و امیدواریم به زودی نهایی، تصویب و ابلاغ شود. در این صورت، کمیسیون ماده 18 این قانون با دستور ریاست محترم جمهور آغاز به کار خواهد کرد.
ما به طور جدی این حق دسترسی آزاد به اطلاعات را باید مورد حمایت قرار داده و برای آن امکانات فراهم کنیم. کتابخانه ملی، مرکز این حرکت و نهضت می‌تواند باشد. حرکت خوبی که جناب آقای صلاحی اشاره کردند، در رابطه با اسناد دیجیتال که در اینجا شروع شده و در کتابخانه مجلس کار خوبی در مورد آن انجام شده است، این حتماً می‌باید به‌طور جدی و وسیع گسترش پیدا کند.
دسترسی به اسناد و کتب نباید مستلزم حضور فیزیکی باشد اما این به این معنا نیست که کتابخانة ملی، همچنان که جناب دکتر صالحی گفتند، پایگاه و نقطة امید اهل تحقیق و اهل قلم نباشد. اینجا باید بهترین تجهیزات و امکانات برای مراجعة اهل تحقیق و ارتباط آنها با یکدیگر فراهم شود.
سیاست آزادسازی اسناد در کشور ما باید به‌طور ورشن و گسترده مورد توجه و احترام قرار گیرد. اسناد ملی بعد از فاصله زمانی مقرر باید از حالت انحصاری خارج شده و در دسترس همگان قرار گیرد. یکی از لازمه‌های این دسترسی، دسترسی به اسناد مربوط به ایران در خارج از کشور است. کشورهای دیگر، قانون آزادسازی اسنادشان را عمل می‌کنند اما حتی در این صورت هم برای فلان محقق ایرانی امکان دسترسی کم و مستلزم سفر به مرکز سندی خارج از کشور است. این یکی از برنامه‌های مهمی است که کتابخانة ملی با همکاری محققان، ارتباط‌های بین‌المللی و قراردادهای همکاری بین‌المللی می‌تواند انجام بدهد تا ما بتوانیم دسترسی به اسناد را فراهم بکنیم. خوب است که ما آنچه از میراث فرهنگی خودمان را که می‌توانیم به داخل کشور بیاوریم اما می‌دانیم که این به طور کامل شدنی نیست. ایران فرهنگی بزرگ‌تر است از ایران سیاسی است. باید کاری کنیم که دیگر کشورها هم به مفاخر فرهنگی ایران افتخار کنند و ما باید این ارتباط و دسترسی را در سایة توان و ارتباطات بین‌المللی کتابخانة ملی امکان‌پذیر و فراهم کنیم.
اینجا من اشاره‌ای بکنم؛ تحرک دیپلماتیکی که دولت تدبیر و امید آغاز کرده است، در اولین گام بخشی از محدودیت و تحریم‌های اقتصادی را از سر راه پیشرفت ملت ایران برداشت اما جنبه‌ای که در مورد آن کمتر سخن گفته شد، شکسته شدن تحریم‌های سیاسی است. یادمان نرفته است، مراودات دیپلماتیک کشور با تعداد زیادی از کشورها محدود به سطح مدیرکل به پایین شده بود. هیأت‌های تجاری بسیاری از کشورها، برای سفر به ایران مورد محدودیت و فشار بودند. اما می‌بینیم با گذشت تنها شش ماه، با یک ابتکار عزت‌مند، تهران محل رفت و آمد پر ترافیک مقامات سیاسی، هیأت‌های تجاری و اقتصادی کشورها است به شکلی که خشم بدخواهان ایران را برانگیخته است. این یعنی توفیق در شکستن تحریم‌های سیاسی.
نیروهای فرهنگی، باید از این فضای باز شده استفاده کنند. دیپلماسی فرهنگی می‌تواند با معرفی چهرة واقعی ایران، ملت و انقلاب اسلامی ایران معجزه بیافریند.
اهل فرهنگ بهترین سخن‌گویان این فرهنگ عزت‌مند می‌توانند باشند. دیپلمات‌های ما راه را می‌توانند باز کنند، رهروان این راه می‌باید فعالان فرهنگی و اقتصادی ما باشند. در این رابطه همة سرداران فرهنگ کشور وظیفه دارند و کتابخانة ملی هم وظیفة مشخص و مهمی به عهده خواهد داشت.
طبعاً، حفظ و نگهداری میراث فرهنگی، در شرایطی که نه فقط دوستان و همسایگان بلکه حتی برخی از بدخواهان به دنبال غارت برخی میراث فرهنگی ما هستند، با همکاری جدی کتابخانة ملی و وزارت امور خارجه، برای حراست و صیانت از این میراث ممکن است و این امر ضروری است. اما این همه با تمرکز شدنی نیست، کتابخانة ملی باید سیاست تشویق و هماهنگی را دنبال کند. اگر دیگرانی در جاهای دیگر کارهایی را در این رابطه می‌خواهند انجام دهند، ما نه تنها نباید مانع آنها شویم بلکه باید تشویق هم بکنیم اما این باید با هماهنگی صورت گیرد و در رابطه با اسناد ملی و گنجینه‌های کتابخانه‌های خصوصی و دولتی، ما باید سیاست ملی داشته باشیم. نیز طبق قانون و مقرراتی که داریم همة دستگاه‌ها با کتابخانة ملی باید همکاری کنند و ان‌شاءالله این مورد در این دولت به طور جدی دنبال خواهد شد.
اما نکته‌ای را که می‌خواهم تأکید کنم، اقتصاد کتاب هست. اینکه ما گمان کنیم که این مهم فقط با تکیه بر بودجة دولت شدنی است، ما را به مقصود نمی‌رساند. این حوزه‌ای است که می‌توان اهل اقتصاد را هم به سوی آن کشاند. فعالان اقتصادی باید احساس کنند یکی از جاهایی که می‌توانند دینشان را نسبت به کشور ادا کنند، حمایت و پشتیبانی از پروژه‌های فرهنگی و پروژه‌های مربوط به کتاب و میراث فرهنگی است. سخن گفتن بین دو جماعت اهل فرهنگ و اقتصاد یکی از کلیدهای حل مشکلات ماست. من امیدوارم آقای دکتر صالحی با ذکاوت و دقتی که دارند به این نکته هم توجه کنند.
من لازم می دانم در این فرصت که فرصتی است که این امانت بزرگ از دست سوار و سرداری به دست سوار و سردار دیگری سپرده شود و این کاروان با سرعتی بیشتر از گذشته به پیش بتازد، از همه کسانی که برای استقرار واستمرار این حرکت بزرگ تلاش کردند تقدیر کنم، از اولین رئیس کتابخانة ملی از بدو تأسیس در سال 1316 تاکنون. مسئولان کتابخانة ملی بعد از انقلاب؛ جناب آقای دکتر رجبی، جناب آقای دکتر خاتمی، جناب آقای دکتر اشعری، جناب آقای دکتر بجنوردی و جناب آقای دکتر صلاحی. لازم می‌دانم ذکر خیری کنم از عزیزانی که مسئولیت مرکز اسناد را قبل از ادغام با کتابخانة ملی به عهده داشتند؛ آقای دکتر شهرستانی، نمی‌دانم در مجلس تشریف دارند یا نه، ای کاش این جلسه یا جلسات مشابه با حضور همة کسانی که در پیشبرد این کاروان نقش داشتند زیبایی و کمال بیشتری پیدا کند و این سنت خوبی است که ما در ایران اسلامی سعة صدر، متانت و قدرشناسی خودمان را به نمایش بگذاریم.
سخن آخر من این باشد، هم آقای دکتر صلاحی و هم آقای دکتر صالحی اشاره‌ای کردند به این که انجام مأموریت‌های با همت بلند این مرکز جز با حمایت دولت امکان پذیر نیست. این حرف درست است، دولت تدبیر و امید با جهت‌گیری‌های رئیس‌جمهور حتماً بر اولویت فرهنگ و انجام مأموریت گسترش فرهنگ ایرانی اسلامی اهتمام خواهد ورزید اما الان به دلیل شرایط اقتصادی پیش آمده، اقتضای مدیریت کشور بر این بود که ما در بحث بودجه یک تدبیری بکنیم که مردم کمتر فشار تورم را احساس کنند. این تدبیر خوبی نیست که ما برخی جاها بدون منابع هزینه‌های پروژه‌‌ای را بر بودجه تحمیل کنیم و بار این در شکل تورم به دوش ملت، به‌خصوص اقشار ضعیف، بیفتد. خدا را شکر که با لطف وی در فرصت کمتر از شش ماه دولت توانست با همین تدبیر، فشار تورم را کمتر کند. انشاءالله در سال آینده رونق را هم شاهد باشیم که طی آن بوستان کتاب هم رونق پیدا خواهد کرد. عزیزان ما درکتابخانة ملی مطمئن باشند که این دولت از ابتکارات شما در به اهتزاز درآوردن پرچم فرهنگ ایرانی حمایت کامل خواهد کرد. خیلی متشکر.

گروه : سخنرانی  |  
نظرات
در حال حاظر نظری وجود ندارد. اولین نفری باشید که نظر می دهید.
ارسال نظر

نام (الزامی)

ایمیل (الزامی)

وب سایت